Schoonheid door de eeuwen heen

Om schoonheid doorheen de eeuwen te zien evolueren, volstaat het om de voorstelling van de vrouw in de kunst van nabij te bekijken.

Oertijd

Als je beeldjes uit de oertijd bekijkt, zie je het meteen. Vruchtbaarheid is een synoniem van schoonheid. Deze vrouwenbeeldjes krijgen enorme borsten, billen en bovenbenen.

Egypte en Griekenland (oudheid)

Als je de teruggevonden bustes mag geloven, was de ideale Egyptische vrouw vroeger groot, slank en gespierd. En eeuwig jong. Ze heeft bolle billen, nauwelijks borsten en brede heupen. In Griekenland werd de kunst pas figuratief na de 5de eeuw. Vrouwen worden in beelden bijna als mannen voorgesteld: één en al spieren. Het is pas vanaf de intrede van de figuratieve kunst, dat de vrouw als een erotisch en vrouwelijk wezen wordt afgebeeld.

Middeleeuwen

De kerk is alomtegenwoordig in demiddeleeuwen en legt zijn regels op. Kuisheid is verplicht en make-up en het afbeelden van vrouwelijkheid is verboden.

Renaissance

De mooiste vrouwen vond je in die tijd in Venetië: volslank, bleek en blond (vandaar de uitdrukking: Venetiaans blond). In de niet-religieuze kunst wordt het lichaam zo sterk geïdealiseerd dat het indruist tegen de basisregels van de anatomie. Bij Titiaan en Rubens wordt de vrouw sensueler en ronder.

Classicisme (17e eeuw)

Een melkwitte huid, rode make-up (symbool van liefde en sensualiteit), een wespentaile, een weelderige boezem… alles is fake en alle middeltjes zijn goed om het lichaam in de juiste vorm te krijgen: korsetten, valse heupcontouren uit hout en enorme pruiken.

De Verlichting (18e eeuw)

Eindelijk terug naar de werkelijkheid! De porseleinkleurige huid krijgt terug een natuurlijker kleurtje. Het haar mag er lichtjes verward bijhangen, maar de krullen en het de poeder blijven.

19e eeuw

Na de Franse Revolutie komen er twee vrouwelijke idealen naast elkaar te staan: de burgervrouw en de mooie ziekelijk ogende vrouw met blauwe kringen onder haar ogen. De deugdzame echtgenote die goed in het vlees zit (teken van het voorbije moederschap), bruin haar, bleke huid of de mysterieuze droomvrouw: lijkbleek van huid, met ingevallen wangen.

20e en 21e eeuw

In de jaren ’20 is de vrouw slank (synoniem voor gezond) en ziet ze eruit als een jongen: ze heeft kort haar, platte billen en een platte buik, kleine borsten, enzovoorts. Na ’40-’45 zijn de sensuele, volslanke vrouwen weer in de mode, zoals in de Hollywood-films. Marilyn Monroe is hét icoon. De werkelijkheid ziet er echter heel anders uit: er zijn maatschappelijke conventies die gerespecteerd moeten worden. 1968 mag dan het jaar van de bevrijding van de vrouw, de vrije liefde en blote borsten zijn, toch is het veertig jaar later weer helemaal anders. Het lijkt wel alsof alle vrouwen meer op elkaar gelijken en er weer veel meer normen zijn. Kijk maar in de modeblaadjes. Hoe zie jij schoonheid? Beleef jij schoonheid zoals het vandaag geldt of zoals enkele eeuwen geleden?